Word Character Counter
Nederlands

Letterfrequentie tellen

Tel hoe vaak elke letter in je tekst voorkomt. De tool toont elke letter van A tot Z met aantal en percentage, sorteert ze van vaak naar zelden, vergelijkt je tekst met gewoon Nederlands en markeert de letters die je niet gebruikt: handig voor geheimschrift, woordspellen en taalonderwijs.

  • Tabel van A tot Z
  • Vergelijking met het Nederlands
  • Blijft op je apparaat
0 woorden · 0 tekens
Blijft op dit apparaat

Tabel met letterfrequenties

Elke letter met zijn aantal en zijn aandeel in alle letters, naast hoe vaak hij in het Nederlands voorkomt.

Je aantallen per letter verschijnen hier.

Zo tel je de letterfrequentie

De letterfrequentie van een tekst bereken je in drie stappen.

  1. Plak de tekst

    Een alinea, een gecodeerd bericht dat je wilt kraken, of een heel hoofdstuk. Hoe langer de tekst, hoe stabieler de percentages.

  2. Kies de opties

    Standaard telt é als e en ë als e, en worden hoofdletters samen met kleine letters geteld.

  3. Lees de tabel

    Elke letter met zijn aantal, zijn aandeel in het totaal en het aandeel in gewoon Nederlands. Sorteer op frequentie of alfabet en kopieer of download de tabel.

Voorbeeld

In de voorbeeldalinea is de E veruit de vaakste letter met 23,1%, gevolgd door N (8,8%) en T (8,1%). P en X komen niet voor en blijven op nul in de tabel. De verdeling komt voor 89% overeen met gewoon Nederlands.

Analyseer de voorbeeldalinea

Letterfrequentie in het Nederlands

Het aandeel van elke letter in de Nederlandse tekst van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens (10.505 letters), gemeten met deze tool.

LetterAandeelLetterAandeel
E20,32%V3,05%
N11,24%S2,89%
I7,25%K1,94%
A6,48%J1,69%
R6,44%M1,67%
T6,13%C1,57%
D5,90%B1,45%
O5,19%Z1,44%
G3,70%P1,40%
L3,66%W1,35%
H3,34%F0,95%
U0,90%

Q en X komen in die tekst helemaal niet voor, en Y maar één keer. De E alleen is al goed voor een vijfde van alle letters. Een officiële tekst als deze wijkt wat af van gewone taal; de vergelijking in de tool gebruikt een algemene verdeling van het Nederlands.

Waarom de E zo vaak voorkomt in het Nederlands

In bijna elke Nederlandse tekst is de E de vaakste letter, met ongeveer een vijfde van alle letters; in het Engels is dat ongeveer een achtste. Je ziet de oorzaak in de meest gebruikte woorden: de, een, het, en, er, te en die. Daarnaast eindigen veel meervouden en werkwoorden op -en (boeken, lopen, werken), en zit de e in voorvoegsels als be-, ge- en ver-. Daarom volgt de N op de tweede plaats.

De tool vergelijkt je tekst met een algemene letterverdeling van het Nederlands. Wijkt je tekst sterk af, dan is hij waarschijnlijk erg kort, in een andere taal geschreven, of gecodeerd.

Letterfrequentie om geheimschrift te kraken

Frequentieanalyse is de oudste manier om een substitutiecijfer te kraken, waarbij elke letter door een andere wordt vervangen. De oudst bekende beschrijving komt uit de 9e eeuw, van de Arabische geleerde al-Kindi.

Voor een puzzel in het Nederlands probeer je:

  1. Plak het gecodeerde bericht en sorteer de tabel op frequentie.
  2. Het vaakste teken is vrijwel zeker een E, daarna waarschijnlijk N, A, T of I.
  3. Zoek korte woorden die vaak voorkomen: de, en, te, een, het en dat. Een woord van drie tekens waarvan de eerste twee je E zijn, is vrijwel zeker een.
  4. Schrijf je gok op en verbeter hem zodra er woorden ontstaan.

Frequentieanalyse werkt het best bij lange berichten; een kort bericht kan flink afwijken van de gewone verdeling.

Waarvoor je een letterfrequentieteller gebruikt

Letterfrequentie is voor veel meer handig dan alleen geheime berichten.

GebruikWat de frequentie laat zien
Codepuzzels en escaperoomsWelke gecodeerde letters waarschijnlijk een E, N, A of T zijn.
WoordspellenWelke letters je het eerst probeert, en welke zeldzame letters (Q, X, Y) je tot het laatst bewaart.
Talen lerenHoe de letterverdeling van een andere taal verschilt van die van het Nederlands.
SchrijfexperimentenControleer een lipogram, een tekst die één letter helemaal vermijdt; zoals de beroemde roman van Georges Perec zonder de letter E.
StatistieklesEen eenvoudige, echte dataset om in een grafiek te zetten en te vergelijken.

Veelgestelde vragen over letterfrequentie

Wat is de meest gebruikte letter in het Nederlands?

De E, met ongeveer een vijfde van alle letters. Daarna volgen N, A, T, I en R. De zeldzaamste zijn Q, X en Y.

Hoe bereken ik de frequentie van een letter?

Het aantal keer dat de letter voorkomt, gedeeld door het totaal aantal letters, maal 100. Spaties, cijfers en leestekens tellen niet mee.

Worden hoofdletters en kleine letters samen geteld?

Ja, standaard wel. Wil je A en a op aparte regels zien, zet dan “Hoofdletters en kleine letters apart tellen” aan.

Wat betekent de overeenkomst met het Nederlands?

Hoe dicht de letterverdeling van je tekst bij die van gewoon Nederlands ligt. Een gewone Nederlandse tekst van een paar honderd letters scoort meestal hoog; een korte, anderstalige of gecodeerde tekst lager.

Werkt het voor andere alfabetten?

Ja. Cyrillische, Griekse, Arabische en andere letters worden geteld en getoond.

Kan ik het gebruiken om geheimschrift te kraken?

Ja, als het een eenvoudig substitutiecijfer is. Sorteer de tabel op frequentie: het vaakste teken is waarschijnlijk een E, daarna N, A of T.

Wordt mijn tekst ergens heen gestuurd?

Nee. Letters worden in je browser geteld en de tekst verlaat je apparaat niet.

Bronnen en verwijzingen

  1. Letter frequency, Wikipedia
  2. Frequentieanalyse, Wikipedia
  3. Universal Declaration of Human Rights, translations, OHCHR

Meer tekstanalyse