Ünlü (sesli harf) sayacı
Bir kelimedeki, cümledeki ya da bütün bir metindeki ünlüleri sayın. Araç, Türkçenin sekiz ünlüsünden her birinin, a, e, ı, i, o, ö, u ve ü’nün, kaç kez geçtiğini gösterir, ünlüleri ünsüzlerle karşılaştırır ve sayılan her ünlüyü vurgular.
- Sekiz Türkçe ünlü
- Şapkalı ünlüler dahil
- Her ünlüyü vurgular
Metninizdeki ünlüler
Sayılan her ünlü vurgulanır; böylece neyin dahil edildiğini tam olarak görebilirsiniz.
- Ünlü
Metniniz eşleşmeler vurgulanmış olarak burada görünür.
Her ünlünün sayısı
Her ünlünün ne sıklıkla geçtiği ve metninizde bulunan işaretli biçimleri.
| Ünlü | Sayı | Ünlüler içindeki payı | İşaretli biçimleri |
|---|
Ünlü sayılarınız burada görünür.
Ünlüler nasıl sayılır
Bir kelimedeki ya da metindeki ünlüleri birkaç saniyede sayarsınız.
-
Metni yazın ya da yapıştırın
Bir kelime, bir cümle ya da uzun bir metin. Sonuç anında güncellenir.
-
İşaretli ünlülere karar verin
Sekiz Türkçe ünlü her zaman sayılır. “Kâr” ya da “hâlâ” gibi şapkalı ünlüler ve başka dillerin é gibi işaretli ünlüleri varsayılan olarak temel ünlüyle birlikte sayılır; bunu kapatabilirsiniz.
-
Sonuçlara bakın
Toplam ünlü, her ünlünün sayısı ve sayılan her ünlünün vurgulandığı metniniz.
Örnekte 122 harfte 58 ünlü var ve en sık ünlü A. “Anne”, “kardeş”, “elma” ve “kitap” kalın ve ince ünlüleri karıştırdığı için büyük ünlü uyumuna uymaz.
Türkçenin sekiz ünlüsü
Türkçede sekiz ünlü vardır ve her biri üç özellikle tanımlanır: kalın mı ince mi, düz mü yuvarlak mı, geniş mi dar mı.
| Düz, geniş | Düz, dar | Yuvarlak, geniş | Yuvarlak, dar | |
|---|---|---|---|---|
| Kalın | a | ı | o | u |
| İnce | e | i | ö | ü |
Bu sınıflandırma ünlü uyumunun temelidir. Eklerin hangi biçimi alacağını belirler: ev-ler ama okul-lar, ev-de ama okul-da.
Ünlü uyumu
Türkçenin en belirgin özelliklerinden biri ünlü uyumudur:
- Büyük ünlü uyumu: Türkçe bir kelimede ilk hecedeki ünlü kalınsa (a, ı, o, u) sonrakiler de kalın, inceyse (e, i, ö, ü) sonrakiler de ince olur: okullar, evler, kapılar. Ekler de bu uyuma göre biçim değiştirir.
- Küçük ünlü uyumu: düz ünlülerden sonra düz ünlüler gelir; yuvarlak ünlülerden sonra ya düz-geniş (a, e) ya da yuvarlak-dar (u, ü) ünlüler gelir: göz-lük, yol-cu.
Bazı kelimeler bu kurala uymaz: anne, kardeş ve elma gibi yerli kelimeler ile kitap, otobüs ve kalem gibi alıntı kelimeler. Ünlü sayacı her ünlüyü vurguladığı için bir kelimenin ünlülerini bir bakışta görürsünüz.
Çok ve çok az ünlü içeren kelimeler
Türkçe ünlü bakımından zengin bir dildir, ama bazı kelimeler öne çıkar.
| Kelime | Harf | Ünlü | Neden dikkat çeker |
|---|---|---|---|
| saat | 4 | 2 | İki ünlü yan yana; Türkçede bu çoğu zaman alıntı kelimelerde olur. |
| aile | 4 | 3 | Dört harfte üç ünlü. |
| şiir | 4 | 2 | İki i yan yana, iki hece: şi-ir. |
| Türkçe | 6 | 2 | Dört ünsüzün arasında yalnızca iki ünlü. |
| ilkbahar | 8 | 3 | “lkb” ünsüz kümesiyle. |
| kitaplarımızdan | 15 | 6 | Eklerle uzayan kelimelerde ünlüler düzenli aralıklarla gelir. |
Ünlü sayacı neyi gösterir
Araç tek bir sayıdan fazlasını gösterir.
-
A–Ü
Her ünlü
a, e, ı, i, o, ö, u ve ü’nün sayısı ve payı.
-
âîû
İşaretli ünlüler
Şapkalı ünlüler ve başka dillerin işaretli ünlüleri, temel ünlüyle birlikte sayılır ve ayrıca gösterilir.
-
Ü:Ü
Ünlüler ve ünsüzler
Ünlülerin tüm harfler içindeki payı ve ünsüz başına ünlü sayısı.
-
▮
Vurgulama
Sayılan her ünlü metinde vurgulanır; sonucu kontrol edebilirsiniz.
Ünlü sayacı hakkında sık sorulan sorular
Türkçede kaç ünlü var?
Sekiz: a, e, ı, i, o, ö, u ve ü. Dördü kalın (a, ı, o, u), dördü incedir (e, i, ö, ü).
Ünlü ve sesli harf aynı şey mi?
Evet. “Ünlü” ve “sesli harf” aynı harfleri anlatır; ünsüzlere de “sessiz harf” denir.
ı ve i ayrı ünlüler mi?
Evet. Noktasız ı kalın, noktalı i ince bir ünlüdür ve sayaç onları ayrı satırlarda gösterir.
Şapkalı â, î ve û sayılır mı?
Evet, varsayılan olarak temel ünlüleriyle birlikte sayılır ve işaretli biçimler sütununda gösterilir. Seçeneği kapatarak dışarıda bırakabilirsiniz.
Y ünlü mü?
Hayır. Türkçede y her zaman ünsüzdür; bu yüzden sayaç onu hiçbir zaman ünlü olarak saymaz.
Büyük ünlü uyumu nedir?
Türkçe bir kelimede ünlülerin ya hep kalın (a, ı, o, u) ya hep ince (e, i, ö, ü) olması kuralı: okullar, evler. Anne, kardeş, elma ve kitap gibi kelimeler bu kurala uymaz.
Ünlüleri ve ünsüzleri birlikte sayabilir miyim?
Evet. Araç ünsüzlerin toplamını da gösterir; ünsüz sayacı ise her ünsüzün sayısını verir.
Metnim gönderiliyor mu?
Hayır. Ünlüler tarayıcınızda sayılır ve hiçbir şey cihazınızdan çıkmaz.
Kaynaklar
- Turkish alphabet, Wikipedia
- Turkish phonology, Wikipedia
Diğer araçlar: metin analizi
- Ünsüz Ünsüz sayacı Her ünsüzü, ünsüz kümelerini ve çift harfleri sayın. Aracı aç
- Harf Harf sayacı Bir metindeki yalnızca harfleri sayın: boşluk, rakam ve noktalama olmadan. Aracı aç
- Hece Hece sayacı Kelimelerdeki, dizelerdeki ve metinlerdeki heceleri sayın; hece ölçüsünü kontrol edin. Aracı aç
- A–Z Harf sıklığı sayacı Her harfin kaç kez geçtiğini sayın ve Türkçedeki olağan sıklıkla karşılaştırın. Aracı aç